Ev satın alırken satış fiyatı dışında hangi masraflar çıkar?

Ev alırken satış fiyatının yanında işlem giderlerini, varsa finansman masraflarını, taşınmayı ve ilk kullanım için gerekli işleri ayrı hesaplayın. Her kalemin tutarını, kimin ödeyeceğini ve ödeme tarihini yazılı olarak doğrulayın. Bütün alıcılar için geçerli tek bir “ek masraf yüzdesi” kullanmak yerine, satın alacağınız eve ve işlem biçimine ait belgeler üzerinden ilerleyin.

Aşağıdaki liste bir güncel tarife değildir. Amacı, satış için paranız yeterli görünürken başka ödemeleri son anda fark etmenizi önlemektir. Vergi, harç ve sözleşme koşulları işlem tarihinde resmi kaynaklardan kontrol edilmelidir.

İlk listeyi satış fiyatından ayrı açın

İlan fiyatını defterin başına yazıp altına rastgele masraf eklemek yerine dört bölüm açın: resmi işlem, finansman, taşınma ve eve yerleşme. Bu ayrım, farklı zamanda ve farklı kuruma yapılacak ödemeleri görünür kılar.

Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü'nün e-tahsilat açıklaması, tapu harcı ve döner sermaye bedelini ayrı tahakkuk kalemleri olarak gösterir. İşlem için hesaplanan gerçek tutarı resmi kanaldan doğrulayın. Size mesajla iletilen ödeme bilgilerini kontrol etmeden para göndermeyin.

Aracılık hizmeti varsa sözleşmedeki ücret ve tarafların sorumluluğunu da ayrı kaydedin. Alıcı ile satıcının sözlü anlaşmasını yasal yükümlülüklerin kendiliğinden değiştiği şeklinde yorumlamayın. Paylaşımın nasıl düzenleneceğini işlem öncesinde netleştirin; kuşkulu durumda yetkili kurumdan veya bağımsız hukukçudan bilgi alın.

Kredi varsa yalnız aylık taksiti yazmayın

Bankadan bütün maliyetleri içeren yazılı teklif isteyin. Kredinin tutarı, toplam geri ödeme, sözleşmeyle bağlantılı ücretler ve sigorta seçenekleri aynı dosyada bulunmalı. Bunların hangisinin başlangıçta, hangisinin taksitlerle veya yıllık olarak ödendiğini sorun.

Ticaret Bakanlığı'nın konut finansmanı rehberi, kredi bağlantılı sigorta konusunda tüketicinin açık talebini ve sigortasız teklif seçeneğini açıklar. Bu açıklamayı her konutla ilgili sigortanın aynı niteliği taşıdığı şeklinde okumayın. Poliçenin neyi karşıladığını ayrıca inceleyin.

Zorunlu Deprem Sigortası ile eşyaları da kapsayabilen farklı konut poliçeleri aynı ürün değildir. DASK'ın resmi kapsam sayfasından bina teminatını kontrol edin. Satış fiyatı ile sigorta teminatının aynı tutar olması gerektiğini varsaymayın; ürünün hesaplama yöntemi ve kapsamı farklıdır.

Taşınma fiyatına nelerin dahil olduğunu sorun

Nakliye teklifinde yalnız kamyon bedeline bakmak eksik kalabilir. Paketleme, eşyanın sökülüp kurulması, kat durumu, asansör kullanımı ve belirlenen tarih fiyatı etkileyebilir. Sağlayıcıdan bunların hangisinin teklif içinde olduğunu yazmasını isteyin.

Eski ve yeni evin kullanım süreleri çakışıyorsa iki konut için bir süre ödeme yapmanız gerekebilir. Anahtar teslim tarihi ile taşınma gününün aynı olacağını varsaymayın. İşten izin, ulaşım ve geçici konaklama gibi dolaylı giderler sizin koşullarınıza göre önem kazanabilir.

Abonelikler için de “elektrik, su, internet” diye tek tutar yazmak yerine sağlayıcının resmi kanalından işlem türünü öğrenin. Yeni bağlantı, nakil veya mevcut hizmetin sonlandırılması farklı süreçlerdir. Geri alınabileceğini düşündüğünüz bir tutarı, dönüş tarihi belli değilken yeni ev ödemesine kaynak saymayın.

İlk bakım ile isteğe bağlı yenilemeyi ayırın

Eve taşınmadan yapılması zorunlu bir tesisat işiyle dekorasyon isteği aynı öncelikte değildir. Önce güvenli ve kullanılabilir yaşam alanı için gerekenleri belirleyin. Boya, mobilya ve görsel yenilikleri bundan sonra sıralayın.

Binanın ortak giderleri ve planlanan büyük işler hakkında yönetimden bilgi isteyin. Bir giderin kim tarafından karşılanacağı konusunda yalnız sözlü bilgiye dayanmayın; belgeyi ve işlem koşulunu inceleyin. Teknik inceleme gerektiren bir yapısal sorun için satış temsilcisinin yorumu yeterli değildir.

Aşağıdaki rakamlar yalnız listeyi göstermek için oluşturulmuş örnektir; resmi ücret veya piyasa ortalaması değildir.

Bu tabloda görünen 70.000 TL, toplam ek masraf değildir. Resmi işlem ve finansman satırları eksikken “bütçe hazır” demek yanıltıcı olur. Bilinmeyen tutarı sıfır yazmak yerine açık bırakın; hangi bilgiyle tamamlanacağını belirtin.

Ödeme tarihlerini satış gününe bağlayın

Bir masraf küçük olsa da yanlış tarihte nakit ihtiyacı yaratabilir. Ön ödeme, kalan ödeme ve iade tarihlerini ayrı sütunlarda takip edin. Aynı parayı hem peşinat hem taşınma için iki kez saymadığınızı kontrol edin.

Örneğin mobilyayı ertelemek mümkünken zorunlu bir onarım taşınmayı engelliyorsa, önce onarım için para ayırın. Eski eşyanın satışından gelir bekliyorsanız henüz gerçekleşmeyen satışı kesin kaynak saymayın. Planı yalnız doğrulanmış parayla kurup olası geliri ayrı gösterin.

İlk uygulama olarak en belirsiz üç kalemi seçin ve teklif isteyin. Sonraki yıllarda tekrar edecek giderleri yıllık giderleri aylığa bölme çalışmasına, belge takibini ise kişisel finans kontrol listenize ekleyin. Böylece satın alma günüyle evde yaşamanın maliyetini birbirine karıştırmazsınız.

Sık sorulan sorular

Ek masrafları satış fiyatının sabit bir yüzdesiyle hesaplayabilir miyim?

İlk kaba fikir için kullanılan bir oran, gerçek gider listesinin yerine geçmez. Finansman, aracılık, taşınma ve bakım ihtiyacı eve göre değişir.

Tapu işleminde bana söylenen tutarı nasıl doğrularım?

İşlem tahakkukunu resmi TKGM kanallarından kontrol edin. Ödeme adresini yalnız iletilen bir mesajdan kopyalamak yerine resmi hizmete kendiniz erişin.

DASK bütün eşyalarımı ve her hasarı karşılar mı?

Hayır. Zorunlu Deprem Sigortasının kapsamı ve sınırları vardır. Bina teminatını, istisnaları ve başka poliçelerle farkını resmi belgelerden okuyun.

Eski evden dönecek parayı taşınma bütçesine eklemeli miyim?

Tutar ve ödeme tarihi kesinleşmeden bunu hazır nakit gibi saymayın. Gecikmesi halinde yeni ödemeleri nasıl karşılayacağınızı ayrıca düşünün.

Bütçe yetmiyorsa ilk hangi masraf ertelenmeli?

Güvenlik ve kullanılabilirlik için gerekli işler ile isteğe bağlı yenilikleri ayırın. Sözleşme yükümlülüklerini incelemeden ödeme ertelemeyin; dekorasyon gibi esnek kalemleri önce değerlendirin.