İki tekliften biri daha yüksek maaş veriyor, diğeri daha fazla yan hak ve uzaktan çalışma sunuyor olabilir. Tek bir rakama bakarak karar verirseniz, kullanamayacağınız faydayı para gibi sayabilir veya işin günlük giderini unutabilirsiniz. Her iki teklifi aynı ölçütlerle yazın: net ücret, koşullu ödeme, gerçekten kullanabileceğiniz yan hak, işe bağlı maliyet, çalışma düzeni ve günlük sorumluluk.
Garanti edilen ödeme ile koşullu ödemeyi ayırın
İş teklifinde ücretin brüt mü net mi olduğunu, ödeme dönemini ve hangi tarihten başlayacağını kontrol edin. Prim veya performans ödemesi varsa neye bağlı olduğunu ve ödeme zamanını sorun. Henüz kazanılmamış primi garanti maaşın içine eklemeyin. İşvereninizden resmi teklif ve ilgili insan kaynakları açıklamasını alın; elinizdeki tutar açıklaması net değilse kararı erteleyip sorun.
Yıllık veya dönemsel ödeme varsa, hangi koşulla gerçekleşeceğini öğrenin. Örneğin şirkette belirli süre çalışma, hedef tutturma veya yönetici onayı gerekebilir. Bu şartlar yazılı değilse, gerçekleşeceği kesin gibi bütçe yapmayın. Vergi veya bordro kesintilerinin kişisel etkisi için genel çevrim içi hesap yerine resmi bordro bilgisi veya yetkin bir uzmandan bilgi alın.
Yan hakları kullanıp kullanmayacağınızı değerlendirin
Yemek kartı, servis, sağlık planı, eğitim desteği ve uzaktan çalışma ekipmanı aynı tür fayda değildir. Her birinin kullanım koşulunu sorun: hangi gün geçerli, hangi konumlarda kullanılabiliyor, çalışan katkısı var mı, işten ayrılınca sona eriyor mu? Sizin zaten yapacağınız bir masrafı karşılıyorsa daha fazla değer taşıyabilir. Kullanmayacağınız bir üyeliğin liste fiyatını maaşa eşit saymayın.
Yan hakkın ücreti ve sınırı değişebilir. Karar tablonuzda “nakit ücret” ve “koşullu/harcanabilir fayda” ayrı sütunda dursun. Böylece bütçenizde her ay kullanabileceğiniz parayı şirketin sunduğu ancak kullanımına bağlı olan hizmetlerle karıştırmazsınız.
İşe bağlı maliyeti hesaplayın
Ofise kaç gün gitmeniz beklendiğini, ulaşım ve yemek desteğini, gidiş-dönüş süresini ve çalışma saatlerinin esnekliğini karşılaştırın. “Hibrit” kelimesi tek başına gün sayısını açıklamaz. İlk ay için beklenen takvimi işverenden doğrulayın. İşe gitmenin aylık maliyetini hesaplama yazısı ofis ve uzaktan çalışma günlerini ayrı toplamayı anlatıyor.
Şöyle bir durum hayal edelim. İki teklifin de net maaşını 40.000 TL varsayalım; rakam yalnızca örnek amaçlıdır. A teklifinde ofise haftada beş gün gidiliyor ve iş yerine ulaşım/öğle yemeği için ayda 4.000 TL ek harcama oluşuyor. B teklifinde haftada iki gün ofis var; fakat şirketin yemek desteği yalnız bazı iş günlerinde kullanılabiliyor. Bu örnekte aynı maaş, aynı kullanılabilir tutar anlamına gelmez. Aylık ek gideri ve yan hakkın gerçekten hangi günlerde kullanılabildiğini ayrı yazın.
Çalışma saati, tatil düzeni, işe başlama tarihi ve deneme süresi gibi koşulları da teklif metninde karşılaştırın. Bu konulardaki şirket uygulamaları farklı olabilir; anlaşılmayan maddeyi işverene sorun ve gerekiyorsa bağımsız profesyonel görüş alın. Genel bir blog yazısı sözleşme incelemesinin yerini tutmaz.
Günlük işin kendisini de karşılaştırın
Maddi koşullar kararın tamamı değildir. Hangi müşteri veya ürün grubuyla çalışacaksınız? İlk üç ayda hangi sorumlulukları üstleneceksiniz? Yöneticinizden nasıl destek alacaksınız? Rolün kapsamı belirsizse, teklif kabulünden önce işe alım yöneticisine somut günlük görev örneği sorun. Aynı unvan farklı şirketlerde farklı iş anlamına gelebilir. İşletme mezununun çalışabileceği departmanları anlatan yazı rol ve görev ayrımını düşünmenize yardım edebilir.
Gelişim fırsatını, ancak hangi işe maruz kalacağınızı, kimden görüş alacağınızı ve ne tür sorumluluk kazanacağınızı biliyorsanız değerlendirin. “Hızlı yükselme fırsatı” gibi genel ifadeleri kesin sonuç saymayın. İlk yılın sonunda hangi işleri yapıyor olmayı beklediğinizi sorun.
Aynı tabloya yazın, tek bir toplam puana zorlamayın
Her teklif için şu alanları doldurun: net ücret; koşullu ödeme; işe bağlı aylık gider; kullanılabilir yan hak; çalışma günü ve süre; ilk dönem görevleri; sizin için önemli gelişim fırsatı. Bir ölçüt sizin için olmazsa olmazsa, örneğin uzaktan çalışma veya belirli bir iş alanında deneyim, ayrıca belirtin.
İki teklif farklı yönlerden güçlü olabilir. Birine para, diğerine görev uyumu daha çok katkı sağlar. Her şeyi tek puana çevirmek yerine, size göre değişmeyecek ihtiyaçları ve pazarlık edilebilir koşulları ayırın. Teklifteki bir maddeyi netleştirince tabloyu yeniden güncelleyin. Sözlü vaat ile yazılı koşul farklıysa bunu karar öncesi sorun.
İki teklifin farkını somutlaştıralım
A şirketinin garanti net ücreti 38.000 TL, işe bağlı aylık ek gideri 4.000 TL olsun. B şirketi 36.000 TL ödesin, ek gideri 1.500 TL olsun. Bu dar hesapta elde kalan tutar A için 34.000 TL, B için 34.500 TL'dir. Düşük görünen ücretin her durumda daha düşük kullanılabilir gelir sağlamadığını görürsünüz.
Bu sonuçla hemen B'yi seçmek de doğru olmaz. Yan hakların kapsamını, ödeme dönemini, çalışma saatlerini ve görevinizi karşılaştırın. B'deki 1.500 TL tahmini evden çalışma için alınacak ekipmanı içermiyorsa, ilk ay farklı olabilir. A'daki prim hedefe bağlıysa garanti ücrete eklemeyin.
Görüşmede belirsiz kalan koşulları yazılı olarak netleştirin. Hibrit düzen, yemek desteği veya ücret değerlendirme tarihi sözlü bir beklenti olarak kaldıysa, kesin fayda gibi hesabınıza koymayın. Son kararı rakamın yanında günlük işiniz ve gelişme olanağınızla birlikte verin.
Teklif karşılaştırma kartı
Her satırda bilginin kesin mi, tahmini mi, henüz sorulacak mı olduğunu işaretleyin. Eksik cevabı sıfır kabul etmeyin; “bekliyor” diye not edin.
Hangi rolün sizin için daha iyi başlangıç olabileceğini belirlemek için aşağıdaki 12jobs bannerına tıklayarak kariyer planınızı oluşturun. 12jobs işveren tekliflerini incelemez; kararınızı kendi koşullarınıza göre vermelisiniz.
Sıkça sorulan sorular
İki iş teklifinde yalnız net maaşa mı bakmalıyım?
Net ücreti karşılaştırın; ayrıca koşullu ödemeleri, kullanılabilir yan hakları, işe bağlı giderleri, saatleri ve rolün gerçek görevlerini inceleyin. Bu adımı kendi durumunuza uyarlamak için i̇şe gitmenin ulaşım ve yemek maliyeti nasıl hesaplanır yazısındaki örneği de inceleyebilirsiniz.
Yan hakları maaş gibi toplam rakama ekleyebilir miyim?
Gerçekten kullanabileceğiniz ve hangi koşula bağlı olduğunu bildiğiniz faydaları ayrıca hesaplayın. Nakit ücretle aynı sütuna koymayın. Bu adımı kendi durumunuza uyarlamak için i̇şvereninizden eğitim desteğini nasıl isteyebilirsiniz yazısındaki örneği de inceleyebilirsiniz.
Primli maaş teklifinde hangi soruları sormalıyım?
Prim hangi hedefe bağlı, ölçümü kim yapıyor, hangi dönem için hesaplanıyor ve ne zaman ödeniyor? Yazılı koşulu isteyin.
Daha iyi görünen teklifin çalışma koşulları belirsizse ne yapmalıyım?
Karar vermeden önce çalışma düzeni, ilk dönem sorumluluğu ve yan hak koşulunu işverenden netleştirin. Belirsiz bilgiyi garanti kabul etmeyin.
